(Thứ Năm | SAT/ACT) ACT “Enhanced” 2025–2026: Bài Thi Ngắn Hơn, Science Optional, Composite Đổi Cách Tính — Học Sinh Việt Nam Nên Chọn Chiến Lược Nào Để Không Luyện Sai Hướng?

1) “Enhanced ACT” là gì?

ACT gọi phiên bản mới là enhanced ACT: bài thi được “streamline” (gọn hơn), có nhiều thời gian hơn cho mỗi câu, và linh hoạt hơn khi cho phép bạn chọn có/không làm Science và Writing.

2) Từ khi nào áp dụng cho học sinh quốc tế (trong đó có Việt Nam)?

ACT nêu rõ: enhancements cho thí sinh quốc tế bắt đầu từ tháng 2/2026.

Điều này cực quan trọng: nếu bạn thi 2026 mà vẫn ôn “hoàn toàn theo legacy ACT” như cũ, bạn dễ lệch nhịp.

Nội dung chính

1) ACT Enhanced 2025–2026 thay đổi gì? (số câu – thời gian – cấu trúc)

Core test (bắt buộc): English + Math + Reading

Nếu bạn thi không kèm Science/Writing, ACT mô tả thời lượng phần core là 2 giờ 5 phút (chưa tính thời gian chuyển section), gồm:

• English: 35 phút / 50 câu (~42 giây/câu)
• Math: 50 phút / 45 câu (~67 giây/câu)
• Reading: 40 phút / 36 câu (~67 giây/câu)

Optional sections: Science và Writing

Nếu chọn thêm:

• Science (optional): 40 phút / 40 câu (~60 giây/câu)
• Writing (optional): 40 phút / 1 prompt

“Composite” và “Superscore” tính khác đi

ACT xác nhận cách tính Superscore Composite theo phương pháp mới dựa trên English, Math, Reading (Science không nằm trong Superscore Composite; Science vẫn dùng cho STEM score cùng Math).

Một thay đổi “nhỏ mà đau”: Math chỉ còn 4 đáp án

ACT nêu Math chuyển từ 5 lựa chọn xuống 4 để giảm “decision fatigue”.

2) Thay đổi này tác động thế nào đến chiến lược xin học bổng Mỹ?

(A) “Science optional” không có nghĩa là “Science vô dụng”

ACT vẫn khuyến nghị có lý do để chọn Science, đặc biệt nếu bạn theo STEM/Medicine hoặc muốn “giữ cửa” vì có trường có thể yêu cầu/ưu tiên.

Dịch sang bối cảnh Việt Nam:

• Bạn mạnh Lý/Hóa/Sinh → Science có thể là “đòn bù” giúp hồ sơ cân hơn.
• Bạn yếu đọc biểu đồ tiếng Anh → bỏ Science để dồn lực cho core có thể hợp lý hơn (nhưng phải check trường/ngành).

(B) Composite “tập trung core” → chiến lược ôn cũng phải “core-first”

Vì Composite/Superscore xoay quanh English–Math–Reading, nhiều bạn sẽ được lợi nếu:

• ưu tiên kéo English (dễ tăng nhanh nhất nếu học đúng lỗi)
• và tối ưu Reading theo kỹ thuật (thay vì chỉ “đọc nhiều”).

(C) “Ngắn hơn” không đồng nghĩa “dễ hơn”

ACT ngắn hơn và nhiều thời gian hơn mỗi câu, nhưng vẫn là bài thi đòi hỏi:

• tập trung cao,
• ra quyết định nhanh,
• không sa lầy ở 1 câu.

Nói thẳng: format mới giảm “mệt”, không giảm “chuẩn”.

3) Quy tắc chọn tổ hợp thi: Khi nào nên thêm Science/Writing?

Chọn thêm Science nếu bạn thuộc 1 trong 3 nhóm

1. Nhắm STEM/Medicine/Engineering và muốn có thêm “tín hiệu” năng lực suy luận khoa học
2. Hồ sơ học thuật KHTN ở trường mạnh, muốn “chốt” lợi thế
3. Danh sách trường/ngành có yêu cầu/khuyến nghị Science (phải kiểm tra từng trường)

Chọn thêm Writing nếu:

• bạn nhắm trường/chương trình có yêu cầu/khuyến nghị Writing, hoặc
• bạn muốn dùng Writing như “evidence” bổ trợ khả năng lập luận (nhưng chỉ nên chọn nếu bạn đã ôn core ổn).

Nguyên tắc vàng:

Core chưa vững thì đừng ôm optional. Core là nơi tạo Composite.

4) Chiến lược ôn ACT Enhanced (đúng kiểu “làm ít nhưng trúng”)

Bước 1 — Chẩn đoán theo “3 trục lỗi” thay vì chấm điểm chung chung

• English: lỗi grammar/punctuation hay lỗi logic–organization?
• Math: sai vì kiến thức hổng hay vì tốc độ/chiến thuật?
• Reading: sai vì từ vựng hay vì không có chiến lược đọc–định vị?

Bước 2 — Time budget theo format mới (rất hợp học sinh Việt Nam)

Vì thời gian/câu đã “dễ thở” hơn, bạn nên chuyển từ “chạy điên cuồng” sang “chạy có kiểm soát”:

• English 35 phút/50 câu: mục tiêu là không dừng quá 45 giây/câu.
• Math 50 phút/45 câu: chia 2 vòng
  • vòng 1: làm chắc câu dễ–vừa
  • vòng 2: quay lại câu khó (đừng hy sinh 6 câu dễ để cứu 1 câu khó)
• Reading 40 phút/36 câu: ưu tiên chiến thuật “tìm bằng chứng” (evidence-based), tránh đọc từ đầu tới cuối quá chậm.

Bước 3 — “Superscore mindset” (thi 2 lần cũng có chiến lược)

Vì ACT vẫn hỗ trợ superscoring, gia đình nên tính từ đầu:

• lần 1: lấy baseline + tối ưu 2 section mạnh
• lần 2: tập trung kéo section yếu nhất để nâng Composite/Superscore

Điều này có ý nghĩa gì cho học sinh Việt Nam?

1) Học sinh trường công / THPT chuyên

Rào cản: ít thời gian, lịch thi dày
Cách làm khôn:

• chọn 1 “mùa thi” rõ ràng (8–10 tuần)
• core-first: English + Math/Reading (tùy điểm mạnh)
• chỉ thêm Science khi thật sự nhắm STEM và đã ổn core

2) Học sinh trường quốc tế / song ngữ

Lợi thế: quen tiếng Anh học thuật
Rủi ro: chủ quan vì “đọc hiểu ổn”, nhưng Reading ACT đòi chiến thuật

• làm mock theo đúng timing mới
• luyện error log để kéo English lên nhanh

3) Học sinh cần học bổng cao/toàn phần

Bạn cần một điểm số “đáng tin” và có thể lặp lại:

• ưu tiên kế hoạch 2 lần thi có chủ đích (superscore)
• chọn optional dựa trên ngành/trường, không dựa trên cảm xúc

Timeline gợi ý cho 10–12 tuần (phù hợp lịch học Việt Nam)

Tuần 1–2: Diagnostic + xây error log + củng cố nền
Tuần 3–6: luyện theo chủ điểm (English/Math/Reading) + mini-mock từng section
Tuần 7–9: full mock theo format mới (ít nhất 4 đề) + sửa sâu
Tuần 10–12: target luyện điểm yếu + rehearsal như ngày thi

Lưu ý về lịch thi quốc tế 2025–2026

ACT có lịch international test windows theo các tháng (Sep/Oct/Dec/Feb/Apr/Jun/Jul), và có bảng lịch 2025–2026 dạng PDF.
→ Khi chốt timeline, luôn tính “ngược” từ test date và deadline đăng ký.

5 ý chính cần nhớ

1. ACT Enhanced: core (English–Math–Reading) ngắn hơn, thời gian/câu nhiều hơn.
2. Science & Writing là optional; hãy chọn dựa trên ngành/trường và mức độ vững core.
3. Superscore Composite tính theo English–Math–Reading; Science dùng cho STEM score nhưng không nằm trong Superscore Composite.
4. Math chỉ còn 4 đáp án; chiến thuật làm bài nên chuyển sang “tốc độ có kiểm soát”.
5. Học sinh Việt Nam nên dùng kế hoạch 10–12 tuần, core-first, có error log và mock theo timing mới.

Lời nhắn gửi

ACT mới không phải “dễ hơn”, mà là đỡ mệt hơn cho người biết chiến lược. Nếu bạn cứ ôn theo thói quen cũ, bạn sẽ thấy “làm nhiều mà không lên”. Nhưng nếu bạn hiểu format mới và chọn đúng tổ hợp section, điểm ACT hoàn toàn có thể trở thành một đòn bẩy mạnh cho học bổng—đặc biệt khi hồ sơ của bạn cần một con số thuyết phục.

Đăng ký tư vấn chiến lược cùng ALT Scholarships

Tại ALT Scholarships, chúng tôi đồng hành với học sinh & phụ huynh Việt Nam trên hành trình săn học bổng, chương trình trao đổi & fellowship toàn cầu, với thế mạnh:
• Coaching lộ trình vào Ivy/Crown, top US/UK/EU & các chương trình lãnh đạo toàn cầu
• Thiết kế hồ sơ impact & dự án cộng đồng cho học sinh – sinh viên Việt Nam
• Tư vấn chiến lược sustainability & social impact gắn với kế hoạch du học dài hạn
• Hệ thống KPI hồ sơ – rubric – checklist giúp gia đình kiểm soát tiến độ, tránh bỏ sót cơ hội

ALT Scholarships: (028) 3512 4082 – 0886 742 030
Fanpage ALT Scholarships – inbox để nhận lộ trình chi tiết.